توصیه های تغذیه ای در ماه رمضان
اتاق‌های اصلی فرهنگ ،ادبیات ، هنر و ورزش اطلاعات پزشكی توصیه های تغذیه ای در ماه رمضان
آرشیو تاپیک

توصیه های تغذیه ای در ماه رمضان

اطلاعات پزشكی • 1392/04/15 @hepkouhrang
توصیه های تغذیه ای در ماه رمضان
توصیه های غذایی در زمان افطار:

با توجه به کاهش فعالیت دستگاه گوارش در زمان روزه داری مصرف سریع مواد غذایی سنگین با حجم زیاد می تواند موجب بروز ناراحتی های گوارشی شود . لذا توصیه می شود :

  • بهترین نوع افطاری ، نان ،‌ پنیر ، سبزی و مایعات است .
  • افطار را با مایعات گرم مانند چایی کم رنگ یا شیر گرم ،حلیم کم روغن به همراه خرما یا کشمش ، عسل و به طور کلی با یک قند طبیعی آغاز کنید .
  • برای جلوگیری از اختلال در هضم غذا در هنگام افطار آب زیاد ننوشید و کمبود آب بدن را با نوشیدن مایعات کافی بعد از افطار تا زمان خواب جبران نمایید .
  • از مصرف نوشابه های گازدار، مایعات سرد یا مایعات خیلی داغ پرهیز نمایید.
  • خوردن حداقل یک لیوان شیر یا معادل آن ماست ، ‌خوردن پنیر ،‌ گوشت یا تخم مرغ در افطاری و غذاهای متداول خانواده ها (غذای شام در ماه های غیر رمضان) به عنوان افطاری و یک غذای دیگر در سحری سفارش می شود .
  • خرما و کشمش را جایگزین زولبیا و بامیه کنید. به این ترتیب اشتها کنترل می شود .
  • باید نوجوانان از خوردن غذاهای پر حجم اما کم کالری و آبکی در افطار خودداری کنند .
  • بهتر است بین زمان افطار و شام کمی فاصله باشد .
  • سعی نکنید حذف وعده ناهار را در زمان افطار جبران کنید . زیرا عوارض پر خوری در روزه داری دو چندان بوده و موجب سنگینی ، احساس کلافگی، خواب آلودگی و گاهی سوء هاضمه می شود .
  • از مصرف غذاهای شور و چرب خودداری کنید .
  • از میوه جات و دیگر میان وعده های غذایی در فاصله افطار تا سحـر استفـاده نمایید . در وعـده های غذایی سحر و افطار مصرف سبزیجات و لبنیات توصیه می شود .
  • ابتدا روزه را با غذاهای سبک مثل سوپ و آش افطار کنید و بعد از حدود 2 ساعت شام بخورید چرا که معده در ابتدا به هضم غذاهای ساده می پردازد و دیگر دچار مشکل نمیشود.
  • خوردن چای شیرین کم رنگ ،‌ فرنی و حلیم بی روغن در آغاز افطار مناسب است .
  • آش رشته یا غذاهای مشابه آن که پر حجم و تا حدودی دیر هضم هستند مناسب افطار نیستند ، و سبب ترش کردن و احساس ناخوشایند ناشی از اختلالات هضم می شوند .
  • اگر تخم مرغ میل می کنید در درجه اول به صورت آب پز سفت و در درجه دوم نیم بند باشد . گفتنی است نیمرو دیر هضم تر از تخم مرغ آب پز است .
  • خوردن غذاهای چون حلیم (یک منبع عالی پروتئین بوده و از غذاهای دیر هضم )خرمـا (منبـع عالی قنـد ،‌ فیبر، کربوهـیدرات، پتاسیم و منیزیم) مغز بادام (غنی از امـلاح خصـوصـاَ کلسیـم و فیبـر )موز (منبع غنـی پتاسیـم، منیزیـم و کـربوهیـدرات)در ماه رمضان توصیه می شود .

توصیه های غذایی در زمان سحر :

  • وعده غذایی سحر را فراموش نکنید ، مصرف غذا در سحر برای نوجوانان در حال رشد الزامی است .
  • در وعده سحر حتماً از غذاهای گرم و تازه ، کم چرب، کم نمک ، کم روغن مصرف نمائید .
  • برای میل غذا در هنگام سحـر به اندازه کافـی وقت بگـذارید و از تند خوردن و پر خوری پرهیز نمایید .
  • از نوشیدن دوغ (به جهت نمک و چربی موجود در آن) ، نوشابه های گازدار نوشیدنی های شرین خودداری نمائید .
  • از غذاهایی که دارای قندهای مرکب هستند مثل میوه جات و غذاهای حاوی فیبر مثل سبزیجـات بیشتر استفـاده نمایید.
  • از مواد غذایـی سرخ کـرده، پر چـرب و شور پرهیـز گـردد.زیرا باعث سوء هاضمه ، سوزش سر دل و تشنگی در طول روز می شود .
  • از غلات و حبوبـات به میزان دلخـواه در ترکیبـات غذایـی سحری استفاده نمایید.
  • بلافاصـله بعد از صرف غذا نخوابیـد و برای بهبـود عملکـرد دستگاه گوارش، چند دقیقه پیاده روی نمایید .
  • برای کاهش تشنگی می توانید از لیمو ترش ، ماست ، سبزی خوردن استفاده نمائید .
  • در هنگام سحر از خوردن غذاهای خشک مانند کوکو سیب زمینی ، کوکو سبزی ، کتلت ، انواع کباب و همچنین از مصرف زولبیا ، حلواهای شیرین و چرب ، غذاهای که با ادویه جات زیاد تهیه می شوند ، سس مایونز ، خامه ، سوسیس ، کالباس و دیگر غذاهای آماده بپرهیزید.
  • از خوردن چای زیاد خصوصاً پر رنگ در هنگام سحر و نیز قهوه خودداریی نمائید زیرا باعث دفع ادرار زیاد و موجب تشنگی در طول روز می شوند .
بهترین مواد غذایی برای رفع عطش در ماه رمضان
هم زمانی ماه مبارک رمضان امسال با فصل گرما موجب شده است روزه داران آب زیادی از بدن خود را از دست بدهند.
از دست رفتن آب زیاد بدن موجب می شود روزه داران در معرض خطر هیدراسیون قرار گیرند که برای پیشگیری از این مساله، رعایت نکات تغذیه ای ضروری است. کارشناسان تغذیه می گویند: مصرف زیاد آب در بین غذای سحر، به امید جلوگیری از تشنگی در طول روز، اشتباه است زیرا باعث رقیق شدن شیره معده و در نتیجه نفخ و اختلال در هضم می شود. روزه داران باید در ماه مبارک رمضان سدی در بدن خود بسازند که بتوانند آب و مواد غذایی را که در سحر مصرف شده است، به صورت یکنواخت و دائم در طول روز به قسمت های مختلف بدن برسانند. به گفته متخصصان تغذیه، این امر تنها با مصرف مواد غذایی پرفیبر شامل سبزی جات و میوه ها، امکان پذیر است. روزه داران باید به اندازه کافی چای کم رنگ، دوغ، شیر، آب میوه، میوه و سبزی مصرف کنند تا در طول روز دچار کم آبی نشوند. مصرف میوه هنگام سحر، علاوه بر مقاومت بیشتر در مقابل تشنگی، باعث رفع مشکل یبوست نیز می شود . میوه ها سرشار از فیبر هستند و قند موجود در آنها در حالت خالص و بدون فیبر دیرتر از قندهای ساده جذب می شود تا فرد دیرتر احساس گرسنگی کند . یکی از مکانیسم های احساس گرسنگی، خالی بودن معده است و فیبرها سرعت حرکت مواد غذایی را کاهش می دهند و این مساله باعث می شود که مکانیسم احساس گرسنگی دیرتر فعال شود . دکتر امیر مجلسی در این زمینه به ایرنا می گوید: مصرف سالاد کاهو به دلیل داشتن آب و فیبر فراوان و نیز مصرف میوه در سحر برای کاهش احساس گرسنگی و تشنگی بسیار موثر است. این پزشک با بیان اینکه هنگام افطار نباید از مواد غذایی پر حجم استفاده کرد، می افزاید: برنامه غذایی افطار باید حاوی مایعات و قندهای ساده و قابل جذب سریع مانند خرما باشد . وی اضافه می کند: یکی از دلایل بروز سردرد و ضعف هنگام افطار، پایین بودن سطح قند خون است و بهترین توصیه برای جبران این کمبود، مصرف خرما با آب گرم یا شیر ولرم است . مجلسی می افزاید: بهترین زمان برای تامین آب بدن در فاصله بین افطار و شام یا هنگام خواب است.
برخي از راهنماهاي سلامتي در روزه داري

در طول ماه مبارك رمضان رژيم غذايي ما نبايد با حالت عادي خيلي تفاوت كند و بايد كاملا" در حد امكان ساده باشد. رژيم بايد به گونه اي باشد كه وزن ما ثابت بماند نه كاهش يابد و نه افزايـش. وليكـن اگر افرادي اضافه وزن دارند ماه مبارك رمضان فرصت مناسبي براي تعديل وزن آن ها به شمار مي آيد.

به دليل طولاني بودن ساعات روزه داري و نسبتا" كوتاه بودن زمان صرف غذا در طول شبانه روز لازم است كه براي وعده هاي سحر و افطار به سهل الهضم و يا كند هضم بودن غذا دقت كنيم استفاده از غذاهاي سهل الهضم در افطار توصيه مي شود. در زير به تعدادي از غذاهاي سهل الهضم و كند هضم اشاره شده است.

اگر در سحری تنوع زیاد در خوردن نباشه بهتره
چون در طول روز معده بهم می ریزه
تنوع در غذا لازمه و یکی از اصول تغذیه ی صحیح است. اونی که بَده، جمع کردن غذاهای ناسازگار با هم هست.
به نظر شما آیا خوردن زولبیا و بامیه مضر است؟
هنگام افطار ذخیره قندى بدن بسیار کم است و به همین دلیل بهتر است در زمان افطار، با خوردن مواد قندى این کمبود جبران شود. بنابراین مصرف زولبیا یا بامیه در هنگام افطار مجاز است، البته به مقدار کم، زیرا مصرف بیش از حد آن به خاطر استفاده از روغن، ادویه جات مختلف در ترکیبات این نوع شیرینى و عدم اطمینان کافى به منابع مذکور ممکن است سبب مسمومیت هاى غذایى شود. علاوه بر آن مصرف بیش از حد زولبیاو بامیه با توجه به این که اشتهارا کاهش مى دهد، باعث عدم مصرف مواد غذایی مورد نیاز بدن مى شود.
اگر می خواهید تشنه نشوید

در ماه رمضان توصیه می شود که قسمت عمده پروتئین مورد نیاز یک فرد در فاصله بین افطار تا شام مصرف شود. شما می توانید این پروتئین را با مصرف گوشت ها، تخم مرغ، مغز ها و لبنیات تامین کنید. به عبارت دیگر بهتر است که در وعده سحر یا میان وعده قبل از سحر سهم کمتری از پروتئین مصرف شود چراکه بدن برای سوخت و ساز و دفع پروتئین به آب زیادی نیاز دارد و اگر در وعده سحرپروتئین زیاد مصرف شود باعث می شود که فرد طی ساعات اولیه روز خیلی سریع‌تر احساس تشنگی و کم آبی کند.

برخلاف پروتئین‌ها بهتر است که سهم عمده چربی ها در وعده سحر گنجانده شود. زیرا چربی‌ها آخرین موادی هستند که معده را ترک می کنند. ماندگاری طولانی آنها در دستگاه گوارش، احساس سیری را تداوم می بخشد و کمک می کند که یک فرد روزه دار زود گرسنه نشود. هر فردی متناسب با وزن، سن و شرایط متابولیکش در طی روز به مقدارمعینی چربی نیاز دارد. چربی های سالم راعمدتا روغن‌های مایع خوراکی مانند روغن زیتون تشکیل می دهند. اگر برنج می خورید بهتر است که آن را آبکش نکنید و در هنگام پخت به آن روغن اضافه نکنید بلکه پس از پخت حدود یک قاشق مربا خوری یا یک قاشق غذاخوری روغن زیتون را روی برنج گرم بریزید و بخورید. به این ترتیب هم مقدار روغن مصرفی‌تان را کنترل می‌کنید و هم در طی روز دیرتر گرسنه خواهید شد. نکته دیگر در وعده سحر انتخاب غذاهایی است که خیلی شور نباشند زیرا نمک زیاد در غذای سحری منجر به تشنگی در طول روز می شود. همچنین غذاهای خیلی ترش مصرف نکنید زیرا این غذاها دفع آب را زیاد می کنند و در نتیجه تشنگی زیاد می شود. غذاهای خیلی شیرین نیز همان ویژگی های شوری و ترشی را دارند
نوشیدنی های مفید برای روزه داران در ماه رمضان

سحر زمانی است که باید بدن را آمده برای ۱۷ساعت روزه داری کنید به همین علت باید از بهترین و مقوی ترین مواد غذایی و البته نوشیدنی های مناسب استفاده کنید تا در طول روز به هیچ عنوان تشنه یا گرسنه نشوید.

* آب همیشه به عنوان بهترین نوشیدنی در هر زمانی شناخته میشود و در هنگام سحر نیز سعی کنید بیشتر آب استفاده کنید. البته دقت داشته باشید که آبی که می نوشید نباید خیلی خنک یا گرم باشد و ابی با دمای اتاق برای رفع تشنگی بهترین گزینه است.

* برای آنکه در طول روز از تشنگی فرار کنید، می توانید چند قطره لیموترش در آب خود بچکانید. این محلول معجزه ای برای روزهای گرم تابستان و فرار از تشنگی در هنگام روزه داری است.

* یکی از بهترین جایگزین های آب برای افرادی که در طول روز بسیار تشنه می شوند عرق کاسنی است. اگر در طول روز تشنه می شوید می توانید هنگام سحر به جای آب از عرق کاسنی استفاده کنید.

* در کنار نوشیدنی های مناسب برخی از نوشیدنی های نیز ممنوعه هستند و باید از مصرف کردن آن ها جدا پرهیز کنید. یکی از نوشیدنی های ممنوعه هنگام سحر چای پر رنگ است که باعث می شود آب بدن در طول روز کاسته شده و تشنگی به سراغ روزه دار آید.

نوشیدنی‌های مخصوص افطار

*پس از ۱۷ ساعت عبادت و روزه داری، افطار زمانی است که باید قوای از دست رفته بدن را به آن بازگردانید به همین علت استفاده از نوشیدنی های مقوی و سرشار از ویتامین لازم است. البته دقت داشته باشید شما می توانید از این نوشیدنی ها در زمانی بین افطار تا سحر استفاده کنید.

*سعی کنید همیشه روزه خود را با یک نوشیدنی افطار کنید و بهترین گزینه ها برای باز کردن روزه چای، شیر گرم و آب جوش هستند. مایعات سریعا قوای بدن را به آن باز می گردانند همچنین دستگاه گوارش را آماده برای دریافت مواد غذایی می کنند.