دانستنی های گوناگون پزشکی
باورهای غلط درمورد سرطان
سرطان یکی از کشنده ترین بیماری های قرن جدید است. با گذشت سالها از پیدایش این بیماری، هنوز ابهاماتی پیرامون آن وجود دارد تا جایی که عقاید و باورهایی غلط جای حقایق و واقعیت رادرمورد این بیماری گرفته اند.
شما هم این داستان ها را شنیده اید؟ سرطان مغز کودکی را که همه ی شب با گوشی موبایل خود صحبت می کرد را خورد. یا فردی به خاطر سوار شدن بیش از حد روی دوچرخه به سرطان بیضه مبتلا شده است. شایعات و باورهای غلط پیرامون سرطان بسیار است و گاهی افراد نمی توانند دروغ و حقیقت را از هم تشخیص دهند.
.
1. فقط خانم ها به سرطان سینه مبتلا می شوند
اگر از کسی شنیدید که سرطان سینه فقط مخصوص خانم ها است و مردان به آن مبتلا نمی شوند، بدانید که اشتباه است. تحقیقات پزشکی ثابت کرده است که حتی در لاغرترین مردان نیز در بافت های دور سینه شان، مجراهای سرطانی شیر دارند.
واقعیت این است که اگر سالانه 1500 مرد محتمل به گرفتن سرطان تشخیص داده شوند، 500 مورد به سرطان مبتلا نخواهند شد. پس به یاد داشته باشید: گرچه احتمال ابتلای مردها به سرطان سینه به خاطر کمتر بودن مجراهای شیری در آنها کمتر است، اما هنوز احتمال ابتلا برای آنها وجود دارد.
2. تلفن همراه و سایر امواج رادیویی باعث ابتلا به سرطان می شوند
چند سال پیش فردی از یک کارخانه ی تولیدی گوشی موبایل شکایت کرد، چون تصور می کرد امواج دالکترومگنتیک خارج شده از این گوشی باعث شده که او به سرطان مغز دچار شود. روزنامه های و مجلات به شدت این جریان را دنبال می کردند و این قضیه، داستان صفحه ی اول همه ی روزنامه ها و مجلات شده بود. چند ماه بعد دانشمندان اعلام کردند که هیچ ارتباطی بین سرطان مغز و گوشی های همراه وجود ندارد. متاسفانه روزنامه ها خبر تکذیب این اتفاق را چاپ نکردند و افراد کمی فقط متوجه بی تاثیری تلفن همراه روی مغز شدند. به همین دلیل امروزه %30 مردم تصور می کنند که گوشی موبایلشان می تواند باعث مرگ آنها شود.
3. دود و آلودگی هوا می تواند به اندازه ی دود سیگار سرطان زا باشد
یک نفر روزی می گفت اگر در هوای تهران تنفس کنی، انگار روزی یک بسته سیگار کشیده ای. واقعیت این است که در مقایسه با سیگار، دود و آلودگی هوا تاثیر کمی بر سلامتی بدن دارد. بنابر تحقیقات پزشکی، تقریباً %87 از موارد سرطان ریه بخاطر سیگار کشیدن بوده است. و اگر با فردی سیگاری ازدواج کنید، %30 احتمال ابتلا به سرطان ریه در شما بیشتر از زمانی است که با فردی غیرسیگاری ازدواج کنید. حرف آخر این است که درست است که دود و آلودگی هوا برای شما خوب نیست، اما درمورد مسئله ی سرطان ریه، درمقایسه با سیگار کاملاً بی تاثیر است.
4. اسپری های حشره کش باعث مرگ می شود
تقصیر شما نیست که در آپارتمانی زندگی میکنید که پر از سوسک است، اما این شمایید که باید با آن مقابله کنید. در چنین مواردی، اسپری های حشره کش اولین وسیله ی دفاعی شما به نظر می رسد. اما اگر این مواد شیمیایی باعث کشتن سوسک ها می شود، آیا باعث کشتن شما هم شود؟ واقعاً خیر.
بودن طولانی مدت در معرض این مواد، در موش ها ایجاد سرطان کرده است اما شما چون به عنوان نابود کننده هستید، لازم نیست که نگران باشید. گرچه بهتر است تا می توانید کمتر در معرض اسپری های حشره کش قرار بگیرید و همیشه دستورالعمل و احتیاطهای نوشته شده بر روی اسپری را جدی بگیرید.
5. عمل جراحی باعث پخش شدن سرطان به همه ی قسمت های بدن می شود
استفاده از تیغ های گینسو برای جراحی ممکن است باعث انتشار سلول های سرطانی به جریان خون شود، اما با بیوپسی (بافت برداری) چنین امکانی وجود نخواهد داشت. جراحان بسیار دقیق عمل میکنند و قادر به از بین بردن تومرها و رشد سرطان بدون انتشار آن می باشند. اگر کسی چیزی غیر از این به شما گفت، مطمئن باشید که اشتباه است. پس به هیچ وجه از تیغ جراحی نترسید، چون ممکن است جانتان را نجات دهد.
سرطان سینه و سرطان های کلورکتال ممکن است به صورت ارثی منتقل شوند. اما در اکثر موارد سرطان از سایر عوامل ناشی شده و به صورت یک معما باقی می ماند. حتی اگر شما ژنی از یک بیماری را به ارث برده باشید، فقط احتمال ابتلای شما به آن بیماری افزایش می یابد. پس اگر عمویتان سرطان کلورکتال داشت، نگران نباشید، چون دلیلی ندارد که شما هم حتماً به آن مبتلا شوید.
منابع گازها:
1- منابع برونزاد: 90 درصد گاز روده ها و معده از منابع برونزاد سرچشمه میگیرد. هنگامی که شما چیزی میخورید و یا میاشامید اندکی هوا نیز به همراه غذا وارد سیستم گوارشی شما میگردد. افزایش ترشح بزاق نیز (به هر علت) باعث ایجاد گاز برونزاد میگردد. بلعیدن هوا(aerophagia) در افراد مضطرب بیشتر میباشد که فرد بطور ناخودآگاه مقدار زیادی هوا را می بلعد.
2- منابع درونزاد: 10 درصد گاز موجود در روده ها از منابع درونزاد منشا میگیرند:
* محصول جانبی گوارش طبیعی: اسید معده توسط ترشحات لوزالمعده خنثی میگردد. نتیجه این واکنش تولید گاز دی اکسید کربن میباشد.
* باکتریهای موجود در روده بزرگ: برخی غذاهای خاص که بدن قادر به هضم آنها نیست در روده بزرگ توسط باکتریها تخمیر شده و گاز تولید میگردد.
* گازها از طریق فرآیند انتشار، بین روده ها و خون جابجا میشوند.
بادگلو(belching):
بلعیدن هوا علت اصلی بادگلو میباشد. اما برخی افراد نیز از سر عادت باد گلو میزنند و به وجود گاز در معده ربطی ندارد. زخم معده و مشکلات کیسه صفرا نیز میتواند باد گلو ایجاد کند. بیشتر هوای بلعیده شده توسط باد گلو خارج میگردد. اما مقدار اندکی ازهوا به روده ها راه می یابد که در آنجا نیز یا از طریق مخاط روده ها جذب خون میگردد و یا از طریق گاز روده از بدن خارج میگردد. چنانچه فرد در حالت دراز کش هوا بلعیده باشد غالب هوا به روده ها راه می یابد، اما اگر در وضعیت ایستاده و قائم باشد بیشتر هوای بلعیده شده از طریق باد گلو خارج میگردد.
راهکارهای کاهش باد گلو:
بلعیدن هوا اغلب در افراد مضطرب وجود دارد و این افراد بطور ناخودآگاه اقدام به بلعیدن هوا میکنند. افزایش ترشح بزاق نیز باعث بلعیدن هوا میگردد:
1-کاهش دفعات بلعیدن غذا.
2-آرام و آهسته غذا خوردن و نوشیدن مایعات.
3-مایعات را جرعه جرعه بنوشید و از سرکشیدن یکباره آن خودداری کنید.
4-اجتناب از پیپ، استعمال سیگار، جویدن آدامس و آب نبات، استفاده از نی برای نوشیدن مایعات، نوشیدن مایعات از بطری های دهان باریک، قرار دادن دست دندان مصنوعی لق در دهان (باعث افزایش ترشح بزاق میگردد).
5-عدم مصرف غذاهای حاوی گاز نظیر نوشابه های گازدار، قرصهای جوشان و خامه زده شده.
6-خودداری از بلعیدن عمدی هوا بمنظور باد گلو زدن.
7-لقمه های غذا را قبل از بلعیدن بطور کامل بجوید.
8-استرس و اضطراب خود را کنترل کنید.
گاز روده ها(flatulence):
به آزاد سازی ترکیبی از گازهای روده(flatus) که توسط باکتریها و مخمرهای مستقر در روده بزرگ (قولون) ایجاد میگردند، اطلاق میشود. غذاهایی که در بدن غیر قابل هضم میباشند (به علت عدم وجود آنزیم هضم کننده) مانند پلی ساکاریدها (به ویژه اولیگوساکاریدها) (نشاسته و سلولز) و برخی قندها بدن تغییر از مجاری گوارشی عبور کرده و به عنوان غذا به مصرف باکتریهای روده میرسند. محصول جانبی این فرایند تخمیری تولد گاز روده میباشد.
غذاهایی که ایجاد گاز میکنند:
حبوبات (لوبیا-عدس-لوبیای سویا-نخود فرنگی) -لبنیات (شیر-بستنی-پنیر)- سبزیجات(بروکلی-گل کلم-خیار-مارچوبه-کرفس-کاهو)- سبزیجات ریشه ای (سیب زمینی-شلغم-پیاز-تربچه-سیر-هویج-بادنجان)- میوه ها (زردآلو-سیب-گلابی-آلو-موز-کشمش) -غلات (جو دوسر-ذرت-برنج-دانه های کامل (به علت وجود فیبر)- آرد گندم)- مغزها (بادام هندی)
نکته: در اختلال عدم تحمل لاکتوز (عدم وجود آنزیم لاکتاز برای تجزیه لاکتوز)، لاکتوز(قند اصلی شیر) به روده باریک راه یافته و باکتریها از آن تغذیه میکنند. این امر گاز روده ها را افزایش میدهد.
نکته:سوربیتول که نوعی شیرین کننده است نیز میتواند ایجاد گاز کند.
نکته: برنج خیلی سهل الهضم است و کمترین تولید گاز را بهمراه دارد. اما نشاسته گندم، سیب زمینی، جو دو سر و ذرت گاز زیادی تولید میکنند.
نکته:غلات کامل به علت دارا بودن فیبر بیشتر گاز بیشتری تولید میکنند.
نکته: فیبرغذایی برای سلامتی بسیار مفید هستند، اما بایستی مصرف آنها را به آهستگی افزایش داد. برخی از فیبرها گاز تولید کرده اما برخی گاز تولید نمیکنند. (به مقاله فیبر رژیمی رجوع شود)
مطالبی در رابطه با گاز روده ها:
1-یک انسان بطور معمول روزانه 0.5 تا 1.5 لیتر گاز روده آزاد میکند.12-20 بار در روز. نیتروژن، اکسیژن، دی اکسید کربن، متان، هیدروژن، سولفید هیدروژن گازهای تشکیل دهنده روده میباشند.
2-گاز روده ها عمدتا از نیتروژن و اکسیژن تشکیل یافته است که توسط دهان بلعیده میگردند.
3-دی اکسید کربن توسط میکروبهای هوازی روده تولید میگردند.
4-هیدروژن توسط برخی از میکروبها و گاز متان نیز توسط باکتریهای بی هوازی تولید میگردند.
5-گازهای متان و هیدروژن اشتعال زا میباشند. تنها 40 درصد روده افراد دارای میکروبهای تولید کننده گاز متان میباشد.
6-بوی نامطبوع گاز روده ها به علت وجود مقادیر اندک ترکیبات حاوی سولفور میباشد. سولفید هیدروژن (بوی تخم مرغ گندیده) و سولفید کربونیل علت بوی بد گازهای روده ها بوده که نتیجه تجزیه پروتئین ها میباشند.
7-علت دیگر بوی نامطبوع وجود اسیدهای چرب با وزن مولکولی پایین نظیر بوتیریک اسید(بوی کره فاشد) میباشد.
8-گاز روده ها مانند مدفوع بوسیله حرکات دودی (انقباضات متوالی عضلات روده ای) به سمت مقعد رانده میشوند.
9-برخی باکتریهای روده گاز تولید شده توسط باکتریهای دیگر را مورد مصرف قرار میدهند.
10-میزان تولید گاز در افراد متفاوت است و به تعداد و نوع باکتریهای مستقر در روده، نوع رژیم غذایی و میزان بلعیدن هوا توسط فرد بستگی دارد.
11-غذاهایی که حاوی سولفور زیاد میباشند نظیر گل کلم، تخم مرغ و گوشت بوی نامطبوع گاز روده را افزایش میدهند.
نکته: وجود گاز زیاد در سیستم گوارش باعث درد شکم، نفخ، باد گلو و گاز روده حجیم و آزار دهنده میشود.
نفخ(bloating):
به احساس ورم و پری شکم و افزایش میزان گاز در مجاری گوارش اطلاق میگردد. علت نفخ معمولا وجود گاز زیاد نیست، بلکه به خاطر کندی انقباضات عضلانی و حرکات دودی مجاری گوارش میباشد. مصرف غذاهای چرب تخلیه معده را به تاخیر انداخته و ایجاد نفخ میکنند. همچنین نفخ میتواند به علت نشانگان روده تحریک پذیر باشد (که در آن انقباضات روده ای نامنظم میگردد)- علت دیگر نفخ میتواند تند تند غذا خوردن باشد. همچنین نفخ میتواند نشانه برخی بیماریها مانند آپاندیسیت و یا سنگ کیسه صفرا باشد. یبوست نیز ایجاد نفخ میکند. نفخ بیشتر در زنان بروز میکند. علت آن هم تغییر در سطح هورمونهای بدن و افزایش احتباس آب و نمک در بافتهای بدن، پیش از قاعدگی میباشد.
علایم افزایش گاز روده ها:
1-افزایش آزاد سازی گاز روده.
2-آزاد سازی گاز بد بو.
3-آزاد سازی گاز پر سروصدا.
4-نفخ معده و شکم.
5-صداها و درد شکم.
علل نفخ متناوب و افزایش گاز روده ها:
1-افزایش تولید گاز:
* میزان گاز تولید شده توسط باکتریهای روده بزرگ در افراد مختلف متفاوت است.
* سوء هضم و سوءجذب غذا در روده کوچک باعث میگردد تا غذای هضم نشده بیشتری به قولون (روده بزرگ) وارد گردد. هرقدر میزان غذای هضم نشده در اختیار باکتریهای روده برگ باشد گاز بیشتری نیز تولید خواهد شد. (مثل نارسایی لوزالمعده و یا اختلال عدم تحمل لاکتوز)
* رشد مفرط و انتشار باکتریهای روده بزرگ به روده کوچک. با آنکه باکتریها منحصرا در روده بزرگ مستقرهستند، اما گاهی اوقات باکتریها به روده کوچک راه می یابند. بنابراین غذا قبل از هضم و جذب توسط باکتریها مصرف گردیده و تولید گاز افزایش می یابد.
2-انسداد فیزیکی: میتواند در هر نقطه از مسیر مجاری گوارش ایجاد شود.انسداد ممکن است دائم و یا موقت باشد، مثل تنگی باب المعده.
3-انسداد کارکردی: به علت عملکرد ضعیف عضلات معده و روده (که محتویات معده و روده را به جلو میراند) ایجاد میگردد. هنگامی که این عضلات بدرستی عمل نمی کنند، محتویات روده ای تجمع یافته و باعث ورم و نفخ شکم میگردد. چربی ها نیز میتوانند باعث کندی حرکات روده ای و تخلیه معده گردد.
4-حساسیت مفرط روده ای: برخی افراد به افزایش اندک گاز روده ها نیز حساس بوده و احساس نفخ و ورم معده میکنند.
5-مصرف برخی آنتی بیوتیکها و مسهل ها نیز ایجاد نفخ و گاز روده ای میکنند.
نکته: گاز روده ها نشانه فعالیت طبیعی روده ها میباشد. احتباس گاز روده نیز خطرناک نیست اما میتواند باعث یبوست گردد.
نکته: تمام گاز موجود در مجاری گوارش از طریق مقعد خارج نمی گردند. برخی از طریق انتشار به خون راه یافته و از طریق ریه ها مجددا به هوا بازمیگردند. برخی از گازها نیز در داخل مدفوع به دام افتاده و همراه با مدفوع دفع میگردند.
نکته:هنگامی که شما گاز روده را محبوس کرده و آن را خارج نمیسازید، در طی شب که عضلات بدن شل میشود گاز روده ها نیز بطور خودکار آزاد میگردند.
تشخیص نفخ مزمن:
1-عکسبرداری اشعه x از شکم و روده کوچک.
2-اندازه گیری سرعت تخلیه معده.
3-عکسبرداری فراصوت،سی تی اسکن و ام آرآی.
4-تستهای سوء جذب و سوء هضم.
5-تست تنفسی هیدروژن و متان.
درمان نفخ و افزایش گاز روده ها:
1-چنانچه علت سوء هضم و نارسایی لوزالمعده باشد باید مکمل آنزیمهای لوزالمعده تجویز گردد.
2-چنانچه علت سوء هضم لاکتوز، فروکتوز و یا سوربیتول باشند، باید غذاهای حاوی این قند ها از رژیم غذایی حذف گردیده و یا از مکمل آنزیمهای گوارشی استفاده شود. آنزیمهای alpha-galactosidase باعث هضم قندهای کمپلکس گردیده و حجم گاز روده ها را کاهش میدهند. مکمل های آنزیمهای گوارشی موجود شامل لاکتاز، آمیلاز، لیپاز، پروتئاز، سلولاز، پکتیناز، اینورتاز، گلوکوآمیلاز، مالت دیاستاز میباشند.
3-چنانچه سوء هضم و سوء جذب به علت اختلال در عملکرد دیواره روده ها باشد، باید با بیوپسی روده کوچک و کشف علت داروی مرتبط تجویز گردد.
4-چنانچه علت انسداد فیزیکی باشد، عمل جراحی باید صورت گیرد.
5-چنانچه علت انسداد کارکردی باشد، بایستی ازداروهای محرک فعالیت عضلات معده و روده کوچک نظیر erythromycin وmetoclopramide مصرف کرد.
6-مصرف غذاهای حاوی کربوهیدرات های هضم ناپذیر باید محدود و یا از رژیم غذایی حذف گردند.
7-غذا به آرامی و آهستگی صرف شود.
8-قدم زدن پس از صرف غذا حرکات روده ها را تحریک میکند.
9-مصرف داروی simethicone نیز میتواند نفخ را کاهش دهد.
10-مصرف قرصهای زغال فعال شده قبل از غذاهایی که نفخ آور میباشند گاز روده ها را کاهش میدهند.
11-آنتی بیوتیک ریفاکسیمین rifaximin که در درمان اسهال مرتبط با e-coli تجویز میگردد نیز حجم گازهای روده را کاهش میدهد.
12-مصرف اندکی مایعات اسیدی همچون آب لیموترش و یا سرکه همراه با غذا باعث تحریک ترشح اسید هیدروکلریک و آنزیمهای گوارشی میگردد.
13-مصرف ماست، زیره سبز(cumin) ، زیره سیاه(caraway) وزردچوبه(tumeric) گاز روده ها و نفخ را کاهش می دهند.
14-تخمیر، اولیگوساکاریدها را تجزیه کرده و تولید گاز آنها را کاهش میدهد. به همین خاطر توفو tofu (پنیر سویا) گاز خیلی کمتری نسبت به لوبیای پخته تولید میکند.
15-برای کاهش خاصیت نفخ آوری لوبیای پخته، لوبیا را 24 ساعت درون آب بخیسانید و سپس آب پز کنید. اما این کار مواد مغذی دیگر محلول در آب را نیز از لوبیا خارج میسازد.
16-مصرف آنتی اسید ها باد گلو را افزایش داده و نفخ را رفع میکند.
17-نعناع، آویشن، فلفل فرنگی شیرین، ریحان، دارچین، زنجبیل و لیمو ترش باعث تسهیل عمل دفع گازهای روده ها و باد گلو شده و ضد نفخ میباشند.
18-جای مصرف 3 وعده غذایی سنگین در روز از 6 وعده غذایی سبک استفاده کنید.کـم خـونــی و یا آنمی(ANEMIA) زمانی بروز می کـنـد کـه سـطـح هـمـوگـلـوبـیــن(HEMOGLOBIN) خون شما کاهش می یابد. هموگلوبین پروتئین گویچه های سرخ خون است که اکسیژن را از ریه ها به تمام نقاط بدن حمل میکند.رنگ قرمز خون نیز بخاطر وجود هموگلوبین میباشد. سـلولـهای قرمـز خون در مغز استخوان های بزرگ بدن (مثل استخوان لگن) تولید می شـوند. مـغـز اسـتـخــوان بـــرای ســـــاخت هـمـوگـلـوبیـن و گـویچــه های قرمز به آهن، ویتامین B12 و اسـیـد فـولـیک نیاز دارد. یک علت شایع کم خونی فقر آهن میباشد.
علایم کم خونی:
1-میتواند بدون علامت باشد.
2-رنگ پریدگی پوست، لثه ها و بستر ناخن ها.
3-خستگی و ضعف-کاهش بنیه-بی خوابی.
4-تنگی نفس غیر معمول هنگام فعالیت بدنی.
5-ضربان قلب تند.
6-دست ها و پاهای سرد.
7-سردرد-سرگیجه-احساس سبک شدن سر.
8-ناخن های شکننده.
9-وزوز گوش و صدای زنگ در گوش.
10-تحریک پذیری-خواب آلودگی-کاهش توان یادگیری-کاهش تمرکز.
11-التهاب و دردناک شدن زبان.
12-کاهش اشتها به ویژه در نوزادان و کودکان.
13-درد قفسه سینه.
14-عفونتهای مکرر.
15-ویار نامتعارف به مواد غیر غذایی مانند یخ، نشاسته و یا خاک.
16-دشوار شدن بلع.
علل کاهش سطح آهن خون:
1-فقدان آهن کافی در رژیم غذایی.
2-جهش رشد در کودکان زیر 3 سال و نوجوانان.
3-بارداری: زنان حامله و یا شیرده به آهن بیشتری نیاز دارند.
4-از دست رفتن خون در قاعدگی ماهانه.
5-از دست رفتن خون با اهدای خون.
6-از دست رفتن خون به علت خونریزی داخلی: زخم معده، سرطان و تومورهای کلیه و مثانه، مصرف زیاد داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی مانند آسپرین و ایبوپروفن (باعث خونریزی از معده و روده ها میشوند)، هموروئید(بواسیر)، پولیپ روده بزرگ، فیبروئید رحم، فتق هیاتال و سرطان روده بزرگ میتواند باعث خونریزی داخلی و فقر آهن گردند. خونریزی داخلی خود را بصورت حضور خون در ادرار و مدفوع (مدفوع سیاه رنگ) نشان میدهد.
7-ناتوانی در جذب آهن: آهن از طریق روده کوچک جذب میگردد.در برخی اختلالات روده ای همچون بیماری کرون CROHN جذب مواد غذایی در روده ها دچار اختلال گشته و فقر آهن ایجاد می شود. همچنین برداشتن بخشی از روده توسط عمل جراحی نیز جذب آهن را کاهش میدهد.
8-تداخل در جذب آهن از روده ها: مصرف همزمان برخی مواد غذایی با منابع غذایی آهن جذب آهن را کاهش میدهند که درادامه به آنها اشاره خواهیم کرد.
نکته:علت کم خونی در مردان سالم و زنانی که دوره یائسگی را پشت سر نهاده اند به احتمال زیاد خونریزی داخلی میباشد.
روشهای تشخیصی:
1-آزمایش سطح آهن خون.
2-اندازه گیری سطح پروتئین ترنسفرین (TRANSFERRIN)(پروتئین حامل آهن از روده ها)
3-اندازه گیری سطح فریتین(FERRITIN)(پروتئین ذخیره کننده آهن)
4-اندازه گیری میزان هماتوکریت (HEMATOCRIT)(درصد حجم خون که توسط سلولهای قرمز و هموگلوبین اشغال شده است و یا حجم گلبولهای قرمز به کل خون )
5- آندوسکوپی و کولونسکوپی(دیدن درون روده بزرگ با دستگاه مخصوص)
نکته: سطح فریتین میتواند گمراه کننده باشد، چراکه صدمه به کبد، التهاب، عفونت و سرطان سطح فریتین را بطور کاذب افزایش میدهند.
نکته: کم خونی ناشی از فقر آهن به مرور زمان و به آهستگی بروز می یابد. چراکه ممکن است چندین ماه طول بکشد تا ذخایر آهن بدن بطور کامل استفاده گردند. همانطور که ذخایر آهن کاهش می یابد مغز استخوان به تدریج گلبولهای قرمز کمتری تولید میکند. هنگامی که ذخایر آهن بطور کامل مصرف میگردند و هموگلوبین کافی ساخته نمیشود، نه تنها سلولهای قرمز خون از لحاظ تعداد کاهش می یابند بلکه بطور غیر طبیعی کوچک و رنگ پریده شده و قادر نیستند اکسیژن کافی به بافتها حمل کنند.
میزان شیوع کم خونی:
بطور متوسط از هر 5 زن یکی به کم خونی ناشی از فقر آهن مبتلا است-نیمی از زنان باردار نیز دچار کم خونی فقر آهن میباشند.
فاکتورهای ریسک کم خونی:
1-خانمهایی که خونریزی قاعدگی در آنها شدید است.
2-زنان باردار.
3-رژیم غذایی حاوی آهن ناکافی.
4-نوزادان و کودکان. نوزادانی که آهن کافی از طریق شیر دریافت نمیکنند و کودکانی که در دوران جهش رشد قرار دارند.
5-گیاه خواران: از آنجایی که این افراد گوشت مصرف نمیکنند و آهن موجود در دانه ها و گیاهان به خوبی آهن موجود در گوشت جذب بدن نمیگردد.
6-خانمها. چون بدنشان آهن کمتری ذخیره کرده و حین قاعدگی خون از دست میدهند.
7-منشاء خونریزی داخلی: زخم معده، تومورها، فیبروئید رحم، پولیپ قولون(روده بزرگ)، سرطان قولون، هموروئید و خونریزی روده ها.
عوارض کم خونی درمان نشده:
1-مشکلات قلبی: کم خونی به ضربان نامنظم و سریع قلب و در بیماران کرونری به آنژین صدری منجر میگردد.قلب برای جبران کاهش اکسیژن در خون بایستی خون بیشتری را پمپ کند.
2-مشکلات زایمان: فقر آهن شدید میتواند به تولد نوزاد نارس و یا با وزن کم منجر گردد.
3-مشکلات رشد: در نوزادان و کودکان رشد را به تعویق می اندازد.
4-مشکلات عمومی: افزایش ابتلا به عفونتها، کاهش توان یادگیری و حافظه، خستگی و بی حالی و غیره.
جذب، حمل، ذخیره و دفع آهن از بدن:
1-جذب از طریق روده صورت میگیرد. سلولهای مخاطی روده با ساخت پروتئین آپوفریتین(APOFERRITIN) جذب آهن را کنترل میکنند. (با کاهش ذخایر آهن ساخت این پروتئین نیز کاهش می یابد و در هنگام افزایش ذخایر آهن تولید این پروتئین افزایش می یابد.)
2- سپس پروتئین ترنسفرین(TRANSFERRIN) 75 درصد آهن را به مغز استخوان ها(برای ساخت گویچه های سرخ)،20-10 درصد آهن را برای ذخیره به فریتین(FERRITIN) و 15-15 درصد آهن را برای سایر فرایند ها در خون حمل میکنند. هر پروتئین ترنسفرین قادر به حمل 2 یون آهن(بصورت فریک) است.
3- آهن در مولکولهای فریتین(FERRITIN) ذخیره میگردد. هر فریتین قادر به ذخیره 4 هزار اتم آهن میباشد.
4- هنگامی که ظرفیت ذخیره آهن فریتین کامل میشود، هموسیدرین(HAEMOSIDERIN) آهن را در کبد ذخیره میکند.
5- همانطور که هموگلوبین حمل کننده اکسیژن در سلولهای قرمز است، میوگلوبین(MYOGLOBIN) نیز پروتئین ذخیره کننده و حمل کننده اکسیژن در سلولهای عضلانی میباشد.
6- بدن هیچگونه مکانیسم دفع فیزیولوژیکی آهن در اختیار ندارد. بنابراین جذب آن در روده ها تحت کنترل شدید قرار دارد. (با کاهش ذخایر آهن، جذب آهن افزایش می یابد)
7-مقادیر بسیار اندک آهن روزانه از طریق تعریق، ریزش سلولهای پوست و پوشش مخاطی روده ها دفع میگردد. این میزان دفع آهن با مصرف 1-2 میلی گرم آهن از طریق رژیم غذایی جبران میگردد.
نکته: بدن مردان حدود 4 گرم و بدن زنان حدود 3 گرم آهن دارد (به ازای هر کیلوگرم وزن 36-60 میلی گرم آهن).2/3 این مقدار آهن در هموگلوبین و میوگلوبین موجود بوده و مابقی در کبد(بصورت فریتین و هموسیدرین)، مغز استخوان و طحال ذخیره میشوند.
نکته:بدن آهن را بازیافت میکند.هنگامی که گلبولهای قرمز عمرشان به پایان میرسد، آهن آنها به مغز استخوان بازگردانده شده تا مجددا در ساخت گویچه های سرخ مصرف گردند.
نکته:طول عمر متوسط گلبولهای قرمز 120 روز میباشد.
کارکردهای آهن در بدن:
1-ساخت هموگلوبین و میوگلوبین (حمل و ذخیره اکسیژن در خون و عضلات)
2-آهن در برخی آنزیمهای سیستم ایمنی یافت میشود. بنابراین فقدان و یا کمبود آن سیستم ایمنی را تضعیف میکند.
3- وجود آهن در واکنشهای شیمیایی تولید انرژی از غذا ضروری میباشد. بنابراین فقر آهن به کاهش انرژی در بدن منجر میگردد.
4-آهن در تقسیم سلولی و ساخت انتقال دهنده های عصبی نقش دارد.
5-آهن در ساخت پروتئین کلاژن دارای اهمیت است.
مقادیر توصیه شده مصرف آهن:
1-مردان بزرگسال 10 میل گرم در روز.
2-زنان 11-50 سال: روزانه 15-18 میلی گرم.
3-زنان بالای 50 سال: روزانه 10 میلی گرم.
4-زنان باردار:روزانه 30 میلی گرم.
5-نوجوانان پسر: روزانه 16 میلی گرم.
6-نوجوانان دختر: روزانه 27 میلی گرم.
7-کودکان 1-10 سال: روزانه 7-10 میلی گرم.
مسمومیت با آهن:
آهن بیش از نیاز در سطح خون برای انسان سمی میباشد. چراکه آهن فروس مازاد با پروکسیدهای بدن واکنش داده و تولید رادیکا ل های آزاد را میکنند. هنگامی که پروتئین های ترنسفرین از آهن اشباع میشوند و بدن نیز هیچگونه مکانیسم فیزیولوژیکی برای دفع آهن اضافی در اختیار ندارد، مسمومیت آهن ایجاد میگردد. هنگامی که دریافت آهن از 20 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم بدن فراتر رود، مسمومیت آهن و هنگامی که از 60 میلی گرم به ازای هر کیلو گرم وزن فراتر رود مرگ بار خواهد بود.
نکته:معمولا در افراد بزرگسال مصرف 25-75 میلی گرم آهن در روز قابل تحمل است.
نکته:مردان سالم و زنانی که یائسگی را پشت سر گذاشته اند و مبتلا به کم خونی نیز نمیباشند نباید از مولتی ویتامینهای حاوی آهن استفاده کنند.
علل افزایش سطح آهن خون:
1-بیماری هموکروماتوز(HEMOCHROMATOSIS): یک اختلال ژنتیکی است که جذب آهن از روده ها افزایش می یابد.
2-مصرف بیش از اندازه مکمل های آهن.
3-دریافت خون مکرر.
علایم افزایش سطح آهن:
1-خستگی و ضعف.
2-کاهش وزن.
3-تنگی نفس.
4-تپش قلب.
5-درد مزمن شکم.
6-اختلال در فعالیت جنسی.
7-تغییر در رنگدانه های پوست(لکه های خاکستری و یا زرد رنگ روی پوست).
8-درد و خستگی مفاصل.
عوارض تجمع اهن مازاد در خون:
1- آهن در کبد، پانکراس، غدد درونریز، قلب، پوست، مخاط روده و مفاصل رسوب کرده و انباشته میگردد. تجمع آهن در این اندامها آسیب به عروق کرونری، نارسایی قلبی، سرطان کبد، سیروز کبدی، سرطان روده بزرگ را در پی خواهد داشت.
2-مصرف بیش از اندازه مکملهای آهن باعث استفراغ، اسهال و آسیب به روده ها میشود.
3-مصرف قرصهای آهن برای کودکان میتواند بسیار خطرناک و مرگ آور باشد. بنابراین مکملهای آهن را دور از دسترس کودکان قرار دهید.
درمان:
1-مصرف قرصهای دفروکسامین(DEFEROXAMINE) که با اتصال به اتمهای آهن آنها را از بدن دفع میکند.
2-حجامت (در بیماری هموکروماتوز)
اشکال آهن:
1-آهن فروس(FERROUS) Fe+2
2-آهن فریک (FERRIC) Fe+3
نکته:جذب آهن فروس بهتر از آهن فریک صورت میگیرد.
نکته:اکثر آهن فروس در آهن هم و اکثر آهن فریک در آهن غیر هم یافت میشود.
1-آهن هم(HAEM): در گوشت قرمز،مرغ،ماهی و جگر یافت میشود.(از هموگلوبین و میوگلوبین گوشت تامین میشود)
2-آهن غیر هم(NON HAEM): در سبزیجات، گیاهان، لبنیات، میوه ها، غلات، مغزها(آجیل) و تخم مرغ یافت میشود.
نکته:هر چه گوشت قرمز تر باشد محتوای آهن آن نیز بیشتر است.
نکته: آهن هم به معنی اتصال اتم آهن به مولکول هم، و آهن غیر هم به معنی عدم اتصال آهن به این مولکول میباشد.
نکته: مصرف مواد غذایی گوناگون همراه با منابع آهن هم در جذب آهن تداخل ایجاد نمیکند. (بر خلاف آهن غیر هم)
نکته:تنها 10-20 درصد آهن هم مصرفی و تنها 2-10 درصد آهن غیرهم مصرفی جذب بدن میشوند.
نکته:آهن هم 10-25 درصد آهن دریافتی و آهن غیر هم 75-90 درصد آهن دریافتی روزانه را تشکیل میدهند.
نکته:آهن شیر گاو و بز منابع خوبی از آهن نمیباشند. چراکه حاوی آهن بسیار اندکی بوده و تنها 5 درصد آن جذب بدن میگردد.
نکته: آهن موجود در شیر مادر از این قاعده مستثنی است. با اینکه سطح آهن در شیر مادر نیز اندک است، اما آهن آن مانند آهن هم عمل کرده و تا 50 درصد آن نیز جذب بدن میگردد.
نکته:رژیم غذایی غنی از آهن بایستی ترکیبی از غذاهای غنی از آهن هم و غیرهم بطور توام باشد.
عوامل موثر در جذب آهن غیر هم:
1-فاکتورهای افزایش دهنده جذب آهن غیر هم:
* ذخیره کم آهن در بدن.
* اسید هیدروکلریک معده. (آهن غیر هم را به هم تبدیل میکند)
* ویتامین C.
* شکر ها.
* مصرف منابع آهن هم (گوشت قرمز،مرغ وماهی)
* آمینو اسیدها.
* اسید سیتریک.
2- فاکتورهای کاهش دهنده جذب آهن غیر هم:
* مصرف چای، قهوه و کاکائو. (به علت وجود تانن و فنولیک)
* مصرف شیر و پنیر.
* کاهش اسید معده(مصرف آنتی اسیدها)
* اسید اکسالیک(OXALIC) موجود در اسفناج.
* اسید فیتیک(PHYTIC) موجود در سبوس غلات.
* کلسیم، مس، منیزیوم، منگنز و روی در جذب شدن با آهن رقابت میکنند. بنابراین مصرف زیاد هر کدام از آنها به فقر آهن منجر میگردد.
* افزایش ذخایر آهن در بدن.
* مصرف آسپرین.
* زرده تخم مرغ.
* مصرف فیبر.
نکته:مصرف گوشت و یا ویتامین C همرا با سبزیجات و سایر منابع آهن غیر هم،جذب آهن غیر هم را 4 برابر میکند.
نکته:چای و قهوه را حداقل دو ساعت پس از غذا بنوشید.
منابع ویتامین C:
کلم بروکلی-کیوی-گوجه فرنگی-مرکبات (پرتغال لیمو ترش و نارنگی)-فلفل سبز-توت فرنگی.
غذاهای غنی از آهن:
1-جگر.
2-گوشت قرمز،ماهی و مرغ.
3-غذاهای دریایی.
4-میوه های خشک مثل زرد آلو؛آلو و کشمش.
5-سبزیجات (اسفناج و کلم بروکلی)
6-حبوبات و دانه ها کامل(سبوس دار)
7-نان و غلات غنی شده با آهن.
8-مغزها.
نکته:به علت وجود مقادیر زیاد ویتامین A در جگر ( باعث آسیب به جنین میشود ) زنان باردار نبایستی از جگر به عنوان منبع آهن استفاده کنند.
مکملهای آهن:
در دو نوع فروس و فریک موجود میباشند که نوع فروس آن بهتر جذب بدن میگردد.
1-فروس سولفات(FERROUS SULFATE)
2-فروس گلوکونات(FERROUS GLUCONATE)
3-فروس فومارات(FERROUS FUMARATE)
4-فروس سوکینات(FERROUS SUCCINATE)
5-کپسول هماتینیک(HEMATINIC):حاوی آهن+فولیک اسید+ویتامین B12 و ویتامین C نیز میباشد.
نکته:مصرف مکملهای آهن باعث سیاه شدن رنگ مدفوع میگردند.
عوارض جانبی مکملهای آهن:
1-سوزش سر دل.
2-یبوست و یا اسهال.
3-دل درد.
4-تحریک مجاری گوارش.
5-احساس تهوع.
نحوه مصرف:
نیم ساعت قبل از غذا میل کنید. چنانچه دچار یبوست میشود همراه آن فیبر مصرف کنید .
نکته:مصرف مکمل های آهن را از دوز پایین آغاز کنید و به تدریج به میزان توصیه شده توسط پزشکتان دست یابید.
نکته:بهتراست مکملهای آهن را همراه با منابع ویتامین C مصرف کنید.
نکته:چنانچه مکملهای آهن برای درمان کم خونی تجویز میگردند، بایستی حداقل به مدت 3-6 هفته بطور پیوسته مصرف گردند.
نکته:تنها 20 درصد آهن موجود در مکملهای آهن جذب بدن میگردد.
کم خونی ماکروسیتی و یا مگالوبلاستیک(MEGALOBLASTIC):
فقر ویتامین B12 و فولیک اسید (فولات) باعث میگردد تا مغز استخوان گلبولهای قرمز بزرگ تر از اندازه طبیعی تولید کند، که به مقدار کافی هموگلوبین ندارند. در این آنمی نیز تعداد گویچه های سرخ تولید شده کاهش می یابد. علایم آن مشابه علایم آنمی فقر آهن میباشد. علل بروز آن دریافت ناکافی این دو ویتامین از طریق رژیم غذایی و یا اشکال در جذب روده ای آنها می باشد. درمان آن نیز مصرف مکملهای فولات و ویتامین B12 میباشد.
منابع غذایی ویتامین B12:جگر-گوشت گاو-ماهی تون-قلوه-شیر-پنیر-تخم مرغ.
منابع اسید فولیک: جگر-قلوه-گوشت-حبوبات(لوبیا قرمز و سفید)-سویا-سبوس گندم-سبزیجات(اسفناج،کلم،کاهو،مارچوبه)-میوه ها(آب پرتغال و موز).درجه حرارت هر ناحیه از بدن بطور مستقیم به میزان جریان خون آن ناحیه بستگی دارد. هنگامی که درجه حرارت محیط کاهش می یابد بدن شما بطور خودکار سبب انقباض عروق خونی نزدیک سطح پوست میشود تا جریان خون را به سوی ارگانهای حیاتی بدن همچون قلب و مغز افزایش دهد.هنگامی که درجه حرارت محیط کاهش می یابد بدن شما بطور خودکار سبب انقباض عروق خونی نزدیک سطح پوست میشود تا جریان خون را به سوی ارگانهای حیاتی بدن همچون قلب و مغز افزایش دهد. این راهکار بدن برای گرم نگه داشتن ارگانهای حیاتی میباشد. به ویژه دستها و پاها که حاوی عروق خونی بسیاری در سطح پوست می باشند، نسبت به این پروسه حساس تر میباشند. فعالیت بدنی در این میان موجب افزایش جریان خون گرم گشته و با گرما مقابله میکند بنابراین:
1- از جا برخیزید: ایستادن نسبت به نشستن تولید گرما را در بدن به میزان 20% افزایش میدهد.
2- دستان خود را تکان دهید: با چرخاندن دستهای سرد مجددا جریان خون را به دستها افزایش خواهید داد.
3- فعالیت بدنی داشته باشید: در محیطهای سرد بهترین روش گرم نگاه داشتن بدن پرداختن به فعالیت بدنی میباشد.
تاثیر تغذیه در گرم نگه داشتن بدن
خوردن مواد غذایی یکی دیگر از پادزهرهای سرما میباشد. از آنجایی که فرایند گوارش موجب تولید گرما میگردد. بنابراین یک نوشیدنی داغ بنوشید. مانند:چای و یا قهوه داغ. با آنکه با مصرف نوشیدنی های داغ میزان گرمای جذب شده اندک میباشد اما مواد غذایی گرم و نوشیدنیهای داغ سبب تحریک سیستم عصبی شده و موجب افزایش جریان خون به دستها و پاها میگردد. غذاهای ادویه دار و تند نیز چنین خاصیتی دارند. چند نکته دیگر در رابطه با تغذیه در سرما:
1- مصرف الکل در آب و هوای سرد یک گزینه نامناسب میباشد. الکل سبب کم شدن آب بدن و سرکوب لرزش میگردد (لرزش انقاباضات غیر ارادی عضلات میباشد که موجب گرم شدن بدن میگردند)
2-غذاهای پر کالری مصرف کنید.
3- سیگار نکشید: مصرف سیگار سبب انقباض عروق خونی گشته و بدن را سرد میکند.
4- گوشت بخورید: مصرف غذاهای غنی از آهن نظیر گوشت قرمز و سبزیجات سبز رنگ به گرم شدن بدن شما کمک میکند. بدن شما برای ساختن هورمون تیروئید به آهن نیاز دارد. هورمون تیروئید تولید گرما را در بدن تحریک میکند.
5-بهتر است مصرف مواد غذایی و نوشیدنیهای حاوی کافئین را نیز در سرما کاهش دهید زیرا کافئین مدر بوده و موجب کم آبی و افزایش اتلاف گرما میگردد.
هنر انتخاب لباس گرم
هوای محبوس شده میان چندین لایه لباس نازک خاصیت عایق بندی بهتری نسبت به یک لباس قطور تک داراست. بنابراین جای به تن کردن یک لباس قطور و تک چندین لباس نازک بروی هم بپوشید. چند نکته دیگر در رابطه با پوشاک:
1- سر خود را با یک کلاه و شال بپوشانید. زیرا اکثر گرمای بدن از طریق سر هدر میرود.
2-بهتر است جنس پارچه نخستین لایه لباس شما از مواد مصنوعی بوده و روی آن لباس پشمی به تن گردد.
3-در فصل سرما کفشهای با کف تخت و غیر لغزنده به پا کنید. می دانـیـد عـامـل بیـشـترین مرگ و میر در جهان چیست؟ بیـمـــاری های قلبی. و البته می توان با دقت روی بـرنـامه غـذایی خـود از بـیماری های قلبی جلوگیری کرد. با برنامه هـای کـاری پـر دردسـر و خسته کننده و محبوبیت غذاهای فسـت فـود، تعجبی ندارد که نیمی از مردم دنیا اضافه وزن
دارند. دیگر وقتش است کـه دسـت از خـوردن آن غـذاهــای چرب،روغن دار و سرخ کرده بردارید و بدنی سلامت داشته باشید.
غذاهای سالم بخورید
بـا دقـت در انـتـخاب نــوع غذاها می توانیم احتمال ابتلا به بیـماری هـای قلـبـی را پـایـیـن بیاوریم. برای داشتن قلبی سالم تر بهتر است از غذاهای زیر استفاده کنیم:
سدیم کمتر: اگرچه به مقداری سدیم در رژیم غذایی نیاز داریم، اکثر ما بیش از نیاز از این ماده استفاده می کنیم. خوردن نمک کمتر باعث پایین آمدن فشار خون می شود که احتمال ابتلا به بیماری های قلبی را نیز پایین می آورد. پس از افزودن نمک اضافی به غذاها جلوگیری کنید.
فیبر بیشتر: می توانید با گرفتن فیبر از حبوبات، میوه ها و سبزیجات خطر ابتلا به حملات قلبی را پایین تر بیاورید.
کالری کمتر: وقتی بیش از حد نیاز کالری استفاده می کنیم، وزنمان بالاتر خواهد رفت. حتی اگر آن غذا فاقد چربی باشد. اضافه وزن یکی از عوامل ابتلا به بیماری های قلبی است. پس سعی کنید که وزنتان را همیشه پایین تر از حد نرمال نگاه دارید.
چربی کمتر: بعضی از انواع چربی ها خطر بیشتری برای ابتلا به بیماری های قلبی دارند. از چربی های موجود در گوشت، شیر، پنیر و کره ی حیوانی و غذاهای حاوی روغن های گیاهی و روغن نارگیل بپرهیزید. به جای آن از چربی های اشباع نشده و سالم امگا 3 که در خشکبار، آوکادو، روغن زیتون و ماهی آزاد یافت می شود استفاده کنید.
نکاتی برای داشتن قلبی سالم
اول از همه باید از برنامه غذایی استفاده کنید که در آن میزان کمتری چربی اشباع شده، کلسترول و نمک وجود دارد. و بیشتر میوه، سبزیجات، حبوبات، گوشت مرغ و ماهی، خشکبار و روغن زیتون بخورید.
رعایت چنین برنامه ی غذایی به این معنی نیست که شما باید مقدار بیشتری وقت صرف آماده سازی چنین غذاهایی بکنید و حتی نیازی به صرف پول و هزینه ی بیشتری هم نیست. تنها کاری که باید بکنید این است که عادات خرید کردن خود را تغییر دهید و مواد غذایی سالم تری بخرید. در اینجا به بعضی از این تغییرات اشاره می کنیم:
به جای خرید قسمت های پرچرب گوشت می توانید قسمت های کم چرب آن را خریداری کرده و یا اینکه چربی های گوشت را جدا کنید.
به جای خرید گوشت قرمز و گوشت مرغ و ماهی دودی، نمک سود و یا کنسرو شده سعی کنید گوشت های بی نمک تازه یا منجمد استفاده کنید.
به جای خوردن غذاهای سرخ کردنی، از غذاهای بخارپز شده، جوشانده شده، کبابی یا پخته شده استفاده کنید.
به جای پختن غذاها با چربی، کره و روغن نارگیل از روغن زیتون استفاده کنید.
به جای خوردن تخم مرغ به طور کامل، سعی کنید فقط از سفیده ی آن استفاده کرده و زرده را دور بیندازید.
به جای استفاده از لبنیات %2 از لبنیات %1 استفاده کنید.
به جای خوردن چیپس های نمکی و سایر تنقلات نمک دار و چرب، از چیپس ذرت بی نمک و کم چربی یا ذرت بوداده استفاده کنید.
به جای خوردن کلوچه های نمک دار، از کلوچه ها و بیسکوییت های بی نمک و کم سدیم استفاده کنید.
به جای استفاده از سس، نمک و کره، سبزیجات بخورید.
وزنتان را کاهش دهید
وزن کم کردن به این معنی نیست که باید از گرسنگی خود را به کشتن دهید. می توانید آن وزن اضافی را با ورزش مداوم و خوردن غذاهای سالم پایین بیاورید. باید به طور متوسط سه بار در هفته حدود 30 تا 40 دقیقه ورزش کنید. این مخصوصاً برای افراد بالای 30 سال ضروری است چون متابولیسم بدن آنها رو به کاهش است و کاهش وزن برای آنها دشوارتر می شود. یک راه عالی برای کم کردن وزن این است که مقدار غذای مصرفی در هر وعده را پایین بیاوریم. از خوردن غذاهای پرچرب و سرخ کردنی ها، دسرهای سنگین و شکلات اجتناب کنید. به جای آن سعی کنید مقدار بیشتری سبزیجات و میوه خورده و از غذاهای کم کالری مثل سالاد استفاده کنید.
برچسب های مواد غذایی را بخوانید
با خواندن برچسب های روی محصولات غذایی هنگام خرید می توانید سالها به عمر خود اضافه کنید. این برچسب ها می تواند شما را به انتخاب مواد غذایی کم چربی کمک کند. قبل از خرید هر محصول، پشت برچسب را چک کرده و مطمئن شوید که درصد چربی و سدیم و کالری کمی دارد و حاوی مقدار بیشتری فیبر است. روی برچسب های مواد غذایی به دنبال کلماتی خاص باشید و تفاوت ها را مقایسه کنید. FDA قانون هایی برای نحوه ی استفاده از این کلمات دارد و این به این معنی است که هر تولید کننده نمی تواند هر چه می خواهد روی برچسب محصول غذایی تولیدی خود بنویسد.
زمانی که برچسب های روی مواد غذایی را قبل از خرید بررسی کنید می توانید با آن محصول بیشتر آشنا شوید. دقت کنید که درصد چربی، کلسترول یا سدیم آنها باید پایین تر از %5 باشد. این درصد ابتلای شما به بیماری های قلبی را پایین خواهد آوردشاید اولین راه برای جوانتر شدن به نظر بیشتر افراد جراحی پلاستیک باشد. اما این گزینه همیشه بهترین راه نیست، شما می توانید با تصحیح روحیاتی که صرفا سن شما را بالا می برند و به سلامتتان نیز آسیب وارد می سازند، بدون جراحی، زمان را به عقب باز گردانید. در این قسمت 10 نمونه از رفتار ناسالمی که باعث بالا رفتن سن می شود را ذکر کرده ایم. در ادامه راه حل های ترک و مبارزه با آنها را نیز بررسی نموده ایم.
استرس بیش از اندازه
از زمان غارنشین ها به بعد، رفته رفته استرس در انسان ها افزایش پیدا کرد. همانطور که مطلع هستید استرس، واکنش سیستم ایمنی بدن را کاهش می دهد، ریسک ابتلا به بیماری های قلبی را افزایش داده و به طور کلی احساس نا خوشایندی در ما ایجاد می کند. دکتر “الیسا اپل” استاد روانپزشکی دانشگاه کالیفرنیا واقع در سانفرانسیسکو ثابت کرده است که استرس بیش از اندازه برروی تک تک سلول ها تاثیر سوء می گذارد و باعث می شود پیش از اینکه سلول ها به رشد کامل برسند، پیر شوند. این امر تا حد بسیار زیادی سیستم ایمنی بدن را مورد حمله قرار داده و منجر به تضعیف آن می شود. به عنوان مثال مادرانی که فزرندانشان به نحوی دچار بیماری هستند، تحت فشار بیش از حدی قرار می گیرند. پیری زودرس یک مشخصه کاملا بدیهی در این دست افراد می باشد. راه حل چیست؟ دکتر اپل اظهار می دارد که : “پیش از هر چیز باید این مشکل را قبول کنید و علائم آنرا با خود تحلیل و بررسی نمایید. تپش قلب، و تعرق از نمونه های بارز این بیماری هستند. یک راه حل آنی و مفید نفس عمیق است. از نظر پزشکی این نوع نفس، “تنفس دیافراگمی” نامیده می شود. اما راه حل مشکل تر و زمان بر این است که در برنامه خود وقتی را به انجام کارهایی اختصاص دهید که استرس شما را کاهش می دهند.
مصرف الکل
شکی وجود ندارد که مصرف الکل ارتباط مستقیمی با افزایش استرس دارد. سعی کنید از مصرف الکل خودداری کنید. در غیر اینصورت ریسک ابتلا به بیماری هایی نظیر سکته، سرطان کلیه، حنجره و سینه در فرد افزایش پیدا می کند.
تحرک بسیار کم
دکتر “ویلیلام جی ایوان” استاد تغذیه، پیری زودرس، و فیزویولوژی در دانشگاه علوم پزشکی آرکانزاس معتقد است که: “کم تحرکی یکی از مشکلاتی است که بیشتر انسان ها به آن مبتلا هستند. حتی افزایش میزان کمی فعالیت می تواند عمر شما را طولانی تر کند، از اضافه وزنی جلوگیری می کند، استرس ا کاهش داده و در برخی موارد از ابتلا به آلزایمر نیز جلوگیری می کند. دکتر ایوان در ادامه سخنان خود اظهار می دارد که : “فقط باید تصمیم بگیرید که کمی فعال تر از گذشته باشید. می توانید ماشین خود را کمی دور تر از محل کار پارک کنید و به جای استفاده از آسانسور از راه پله بالا روید. زمانی که به انجام این کارها عادت کردید، آنگاه می توانید نرمش و ورزش را شروع کنید و طبق دستور سازمان کنترل بیماری های فراگیر برنامه خود را دنبال کنید. این سازمان به تمام افراد پیشنهاد می کند تا درحدود 30 دقیقه (و یا بیشتر) در طول روز پیاده روی کند.
مصرف بیش از اندازه چربی های اشباع شده
چربی های اشباع شده که در گوشت قرمز، گوشت مرغ، شیر، و کره به وفور یافت می شوند می توانند میزان کلسترول “بد” و به طور کلی کلسترول نهایی خون را افزایش داده و شما را مستقیما به سمت بیماری های قلبی هدایت کنند. از رژیم های غذایی تک اشباعی نظیر روغن زیتون، و بادام زمینی؛ و همچنین انواع غیر اشباع شده آن مانند روغن های گیاهی و ذرت استفاده کنید. دکتر ایوان اینطور می گوید که ” هر چند با استفاده از رژیم و شیوه غذای مدیترانه ای ممکن است وزن شما کاهش پیدا نکند، اما حداقل سلامت بدن تضمین خواهد شد.” بر طبق دستورالعمل های غذایی که از سوی سازمان تغذیه امریکا منتشر شده است، افراد باید میزان مصرف چربی های اشباع شده خود در طول یک روز را به رقمی در حدود 10% و یا پایین تر از آن برسانند.
سیگار کشیدن
بیش از 5/1 درصد بزرگسالان آمریکا که برابر با 46 میلیون نفر می شود، هنوز به استعمال سیگار عادت دارند. به جای کشیدن سیگار می توانید از قرص های نیکوتین دار که امروه به عنوان جابگزین مناسبی برای سیگار به شمار می روند، استفاده کنید، با این کار ریسک ابتلا به سرطان و پیری زودرس را تا حد بسیار زیادی کاهش داده اید. در بررسی 123 مطالعه مختلف که در سال 2004 منتشر شد، افرادی که برای ترک سیگار از آدامس های نیکوتین دار و سایر جایگزین ها استفاده می کردند، خیلی راحت تر از افرادی که فقط با اتکا به اراده، قصد ترک سیگار را داشتند، موفق شدند.
تنفس هوای آلوده
تنفس هوای آلوده منجر به سرفه، سوزش چشم ها، آسم و سایر بیماری های تنفسی می شود. گفتنش آسان است؛ اما سعی کنید تا جایی که امکان دارد در روزهایی که آلودگی هوا بالای حد هشدار دهنده می رسد، از خانه خارج نشوید.
قرار گرفتن بیش از اندازه در نور خورشید
هر ساله بیش از یک میلیون آمریکایی متوجه می شوند که مبتلا به سرطان پوست شده اند. در حدود 55000 نفر نیز مبتلا به حادترین حالت این بیماری یعنی همان “ملانوما” شده و به کام مرگ فرو می روند. می بایست تا آنجایی که می توانید از قرار گرفتن در زیر نور مستقیم آفتاب پرهیز کنید و از کرم های ضد آفتابی با درجه مقاومت حداقل 15 استفاده کنید. با این کار هم از ابتلا به سرطان پوست جلوگری می کنید و هم بروز چین و چروک پوست.
کم خوابی
در زمان های قدیم کم خوابی نوعی علامت افتخار به شمار می رفت، اما امروزه همه می دانند که کمبود خواب سبب بروز چاقی، دیابت، فشار خون، و مشکلات حافظه می شود. این علائم حتی در جوانان و نوجوانان نیز قابل مشاهده است. “رونالد کلاتس” رییس آکادمی داروی های ضد پیری شیکاگو معتقد است که: ” اتاق خواب خود را پاک سازی کنید تا تبدیل به بهترین مکان برای خوابیدن شود، تلویزیون و سایر وسایلی که به نحوی حواس شما را پرت می کنند، از آنجا دور نگه دارید. از پرده هایی استفاده کنید که اندکی تیره تر هستند تا نور اتاق کم شده و تاریک تر شود.
اضافه وزن
چاقی بیش از اندازه خطر بیماری های قلبی، دیابت، و حتی سرطان را افزایش می دهد. این امر در حالی است که 64% از آمریکایی ها دچار اضافه وزن هستند. محققان معتقدند که توانایی در حفظ رژیم غذایی، خیلی مهمتر از نوع رژیم است. دانشمندان چندین رژیم غذایی مختلف را مورد بررسی قرار دارند و نتیجه تحقیقات خود را در ژورنال سازمان تغذیه آمریکا به چاپ رساندند. پژوهش های آنها حاکی از این امر بود که در میان افرادی که رژیم گرفته بودند آنهایی موفغق به کاهش وزن شدند که بیشترین زمان ممکن، رژیم را رعایت کرده بودند. بنابراین رمز موفقیت این است که: رژیمی انتخاب کنید که مطابق با شیوه زندگیتان بوده و احتمال حفظ آن بیشتر باشد.
مصرف شکر فراوان
مصرف شکر به طور بی رویه، باعث بروز چاقی و احتمالا بیماری های قلبی می شود. متخصصان تغذیه پیشنهاد می کنند در یک رژیم غذایی 2200 کالری، می بایست میزان مصرف ” افزودنی های شیرین” که در اسنک ها و شیرینیجات به وفور یافت می شود، به 12 قاشق چایخوری در طول روز کاهش پیدا کند. بر طبق اطلاعات دپارتمان کشاورزی امریکا در سال 2000 مصرف این ماده در حدود 31 قاشق در روز برای هر فرد تخمین زده شده است. برای کاهش این مقدار باید از میوه ها، و سبزیجات شیرین استفاده کنید تا میل شما به شیرینیجات نیز کاهش پیدا کند. برچسب روی محصولات مختلف غذایی را به دقت بررسی کنید تا میزان شکر مصرفی را به حداقل برسانید.آیا تا به حال فکر کرده اید که برای ترک سیگار یا محافظت از خودتان در مقابل بیماریهای منتقله جنسی ( STD) چه می توانید انجام دهید؟ درمورد کاهش احتمال تصادف کردن با ماشین یا ابتلا به بیماری های قلبی چطور؟ نگران نباشید، اگر تا به حال اقدام نکرده اید، میتوانید با رعایت نکاتی که در زیر برایتان آورده ایم زندگی خود را تغییر دهید و عمری طولانی تر داشته باشید.
محلول های شستشوی دهان برای ترک سیگار
محققین دانشگاه محلی نیویورک، شستشو دهنده ی دهانی درست کرده اند که مزه سیگار را در دهان از بین می برد. این محلول شستشو با نیکوتین واکنش می دهد و مزه و بوی آن را تغییر داده و طعم بد و چندش آوری در دهان ایجاد می کند.
آنقدر طعم بدی در دهان ایجاد میکند که اکثر سیگاری ها حاضر به تحمل آن نمیشوند. این محلول شستشوی دهان، سه تا چهار ساعت دوام دارد و تاثیری روی مزه ی سایر غذاها ندارد.
قدرت نعناع
آیا می دانید چرا خانم ها در باشگاه آدامس می جوند؟ دلیلش این است که بتوانند بیش از مردان تمرین کنند. محققین دانشگاهی در غرب ویرجینیا کشف کرده اند که بوی نعناع توانایی شما را برای ورزش کردن بالا می برد.
بوی نعناع باعث می شود که سختی ورزش کردن را احساس نکنید، از اینرو تمریناتتان شدیدتر و با حرارت تر خواهد شد و راحت تر انجام خواهد گرفت.
مقابله با چربی
شیمیدانان مدت زیادی است که دریافته اند چربی آنقدر هم برای بدن مضر نیست. بر طبق تحقیقاتی که در دانشگاه وینکونسین انجم گرفت، یک چربی رژیمی که اسید لینولئیک مزدوج (CLA) نام دارد می تواند به ساختن عضله و ماهیچه در بدن کمک کند.
البته اشتباه متوجه نشوید: CLA چربی را از بین نمی برد، اما می تواند با پیوند خوردن با سلول هایتان از تولید چربی جدید جلوگیری کند و با اینکار باعث می شود که تاثیرات ورزش بیشتر در بدن باقی بماند. گرچه می توانید آن را به ورت مکمل هم از بازار خریداری کنید اما گوشت گاو و لبنیات هم حاوی این ماده هستند.
STD ها
بیماری های بسیاری هستند که از طریق رابطه ی جنسی منتقل می شوند. در اینجا به چند نوع از این بیماری ها اشاره می کنیم.
ایدز
این بیماری از طریق ویروس کاستی مصونیت در انسان ((HIV، ویروسی که توانایی بدن را برای مقابله مقاومت در برابر بیماری ها و امراض از بین می برد، ایجاد می شود. افراد مبتلا به ایدز در معرض ابتلا به بسیاری از بیماری های خطرناک و بعضی از انواع سرطان ها هستند. یکی از راه های انتقال این بیماری از طریق برقراری رابطه ی جنسی با فرد مبتلا می باشد.
کلامیدیا
این بیماری یکی از متداولتری بیماری های STD می باشد. در این بیماری، ادرار و برون ریزی دستگاه تناسلی را با مشکل و سوزش همراه است. گرچه اکثر افرادی که به این بیماری مبتلا هستند هیچگونه علائمی ندارند.
1. STD می تواند هر انسانی را در هر طبقه و پیش زمینه ای مبتلا کند. گرچه دو سوم این بیماری ها در افراد زیر 25 سال رخ می دهد.
2. میزان ابتلا به بیماری های STD رو به ازدیاد است. علت آن ممکن است فعالیت جنسی بیشتر انسان ها و داشتن چندین شریک جنسی باشد.
3. در اکثر موارد بیماری های STD هیچگونه علائمی وجود ندارد و علائم آن معمولاً با علائم بیماری های دیگر اشتباه گرفته می شود و از طری رابطه ی جنسی منتقل میشود.
4. علائم بیماری های STD در خانم ها بیشتر و جدی تر است.
5. اگر زود تشخیص داده شود، بسیاری از بیماری های STD را می توان با موفقیت درمان کرد.
راه های جلوگیری
مداوم برای معاینه و آزمایش به پزشک مراجعه کنید.
یک شریک جنسی داشته باشید.
از کاندوم به طرز صحیح استفاده کنید.
از سوزن های تزریق مواد به صورت مشترک استفاده نکنید.
در هنگام قاعده بودن همسرتان رابطه ی جنسی با او نداشته باشید.
از سکس مقعدی خودداری کنید.
بعضی از انواع مرگ های ناخواسته
تصادفات ماشینی
آمار مرگ در هر سال: 41،000
راه های جلوگیری از مرگ: وقتی سوار اتومبیل می شوید حتماً کمربند ایمنی را ببندید (این کار احتمال مرگ را تا %45 کاهش می دهد). سوار شدن به ماشین هایی که کیسه ی هوا دارند تا %56 خطر مرگ را کاهش می دهد. و از آنجا که بدترین تصادفات همیشه هنگام شب اتفاق می افتند، تا جایی که می توانیداز رانندگی در شب خودداری کنید.
نکته ی آخر: بگذارید بقیه زودتر بروند. %11 از همه ی تصادفات کشنده به این دلیلی است که همه سر زودتر رفتن مشکل دارند.
سرطان روده
آمار مرگ در هر سال: 47،700
راه های جلوگیری از مرگ: هر روز شیر بنوشید یا حداقل 300 میلی گرم کلسیم مصرف کنید. تحقیقات نشان داده است که کلسیم از بروز سرطان جلوگیری می کند.
دیابت
آمار مرگ در هر سال: 64،751
راه های جلوگیری از مرگ: هرچه می توانید بیشتر فیبر غیر محلول (سبزیجات و سبوس گندم) . فیبر محلول (میوه جات، بعضی حبوبات، جو، و گندم سیاه) مصرف کنید. تحقیقات نشان داده است که فردی که روزانه 50 گرم از هر دو نوع فیبر مصرف میکند، میزان گلوکز خود را تا %10 و انسولینش را تا %12 کاهش داده است.
آتش سوزی و سوختگی
آمار مرگ در هر سال: 3،741
راه های جلوگیری از مرگ: اگر در دفترکار خود گیر کرده اید و ساختمان آتش گرفته است، سعی کنید تا میتوانید درب را محکم ببندید تا از ورود دود به داخل جلوگیری شود. اگر خانه تان آتش گرفته است، سعی کنید که باکپسول آتش نشانی آتش را خاموش کنید و اگر نتوانستید آن را متوقف کنید، از خانه خارج شوید.
راه های دیگری برای زنده ماندن
سرطان پروستات
آمار مرگ در هر سال: 31،900
سرطان پروستات بیماری مخصوص آقایان است. %50 از مردان بالای 40 سال محتمل به ابتلا به این سرطان هستند.
راه های جلوگیری از مرگ: اگر این بیماری زود تشخیص داده شود، تا %70 احتمال درمان افزایش می یابد. مداوم آزمایش های ویژه را انجام دهید تا بتوانید بیماری را زود تشخیص دهید.
بیماری های قلبی
آمار مرگ در هر سال: 724،859
بیش از نیمی از بیماران مبتلا به گرفتگی عروق کرونری در راه رسیدن به بیمارستان می میرند. چرا؟ چون علائم خود را نادیده می گیرند و دیر به اورژانس خبر می دهند.
راه های جلوگیری از مرگ: اگر حتی کوچکترین شکی هم کردید، منتظر هیچ چیز و هیچ کس نمانید، و به سرعت به اورژانس اطلاع دهید. درمورد علائم بیماری از پزشک خود راهنمایی های لازم را دریافت کنید.
آنفولانزا و سینه پهلو
آمار مرگ در هر سال: 91،871
راه های جلوگیری از مرگ: تحقیقات نشان داده است که سوپ های مایع برای از بین بردن ویروس RSV که منجر به سینه پهلو می شود بسیار مفید هستند. حتی از سوپ های آنتی باکتریل هم بهتر عمل می کنند.
اما اگر به آنفولانزا مبتلا گشته اید، سریعاً به دکتر مراجعه کنید. از او آمانتادین بخواهید. تحقیقات نشان داده است که آمانتادین در از بین بردن آنفولانزا بسیار موثر است.
مسمومیت (با گازها و بخارهایی که دیده نمی شوند)
آمار مرگ در هر سال: 638
مونوکسید کربن گازی بی بو، بی مزه و بی رنگ است که یکی از خطرناکترین و کشنده ترین گازها می باشد.
راه های جلوگیری از مرگ: اگر از سوراخ ها و منفذهای بخاریتان نگرانید می توانید یک ردیاب CO خریداری کنید و یا شعله ی گاز را چک کنید.
و کاری که حالا باید بکنید این است که دیگر روی این صفحه نگاه نکنید، چشمانتان را از صفحه خارج کنید و 5 دقیقه به بیرون نگاه کرده و 2 دقیقه در اطراف قدم بزنید. این کار باعث می شود سردرد نگیرید و مشکلی هم برای چشمانتان پیش نیاید.علت ایجاد گل مژه:
علت ایجاد آن عفونت باکتریایی استافیلاکوکی فولیکول مژه ها میباشد.
انواع گل مژه:
1-گل مژه ی خارجی:یک التهاب چرکی در فولیکولهای پلک عفونی و غدد چربی میباشد. بصورت یک تورم حساس به لمس و قرمز (یک برجستگی کوچک ) در لبه پلک تظاهر می یابد. این گل مژه معمولا به سرعت تخلیه و چرک خود را خارج می سازد.
2-گل مژه ی داخلی:بصورت یک التهاب قرمز و دردناک تظاهر می یابد. اما دیرتر بهبود می یابد، چراکه آبسه نمیتواند براحتی چرک خود را تخلیه کند. ممکن است دارای برجستگی ی کوچک قابل رویت نباشد. این گل مژه میتواند باعث تاری دید و سوزش چشم گردد.
علایم گل مژه:
1-قرمزی، تورم و درد در پلک.
2-حساسیت به نور.
3-اندکی تاری دید.
4-باز نشدن کامل پلک.
5-یک برجستگی کوچک شبیه جوش.
6-احساس وجود شن در چشم.
7-اشک ریزش.
8-یک نقطه ی زرد رنگ در مرکز گل مژه.
درمان گل مژه:
1-اغلب گل مژه ها پس از چند روز به خودی خود تخلیه خواهند شد، اما روند تخلیه ی چرک گل مژه را میتوان با قرار دادن کمپرس گرم و مرطوب تسریع کرد.
2-یک دستمال تمیز تا شده را درون آب داغ قرار دهید، سپس بیشتر آب آن را بگیرید و 10 تا 15 دقیقه و 4 مرتبه در روز روی پلک درگیر قرار دهید.
3-چنانچه گل مژه به خودی خود بهبود نیابد (پس از 4-3 روز)، باید با مراجعه به پزشک متخصص اقدام به شکافتن و تخلیه چرک آن کرد.
4-میتوان از آنتی بیوتیک های چشمی به شکل پماد و قطره استفاده کرد.
نکته: گل مژه از لحاظ تکنیکی یک جوش است. بنابراین میتوان آن را با اعمال فشار ترکاند. اما از تخلیه آن خودداری کنید چراکه ممکن است باعث گسترش عفونت گردد.
نکته:از مالش پلکهای گل مژه زده خودداری کنید.
نکته:احتمال عود مجدد گل مژه وجود دارد.
نکته: گل مژه چندان مسری نیست اما بهتر است نکات بهداشتی (شستن دستها و چشمها) را رعایت کنید.
نکته:همه ی گل مژه ها از چرک(pus) پر شده و در نهایت شکافته و تخلیه میشوند.
نکته:گل مژه به قدرت بینایی آسیب نمیرساند.
نکته:عدم درمان گل مژه به گسترش عفونت منجر میشود.
چه هنگام باید به پزشک مراجعه کرد:
1-وقتی گل مژه به خودی خود سرباز نکند و بهبود نیابد. (بیش از 3 تا 4 روز دوام یابد)
2-احساس درد در چشم و یا ایجاد اختلال در دید.
3-چنانچه بطور متوالی گل مژه مجددا عود کند.
چطور از گل مژه پیشگیری کنیم؟
1-از تماس یافتن دستهای آلوده با چشمها و یا مالیدن چشمها با دست خودداری کنید.
2-دستان خود را در طول روز بطور مرتب بشویید.
3-چشمهای خود را هنگام استحمام با شامپو بچه ی ملایم شستشو دهید.
4-از به اشتراک گذاشتن لوازم آرایشی چشم خودداری کنید. همچنین قبل از خواب حتما آرایش صورت خود را پاک کنید.
5-چنانچه زیاد گل مژه میزنید: شامپو بچه ی ملایم را با آب گرم رقیق کرده و بوسیله یک گوش پاک کن ریشه مژه ها و پلک ها را هفته ای چند بار تمیز کنید تا میکروبها، چربی و سلولهای مرده ی اضافی پاک و زدوده شوند.
6-کسانی که از لنز تماسی استفاده میکنند بایستی بهداشت مربوط به گذاشتن و برداشتن لنزها را بخوبی رعایت کنند.
شالازیون(chalazion): عبارت است از التهاب غدد چربی که بصورت یک کیست (یک توده متورم و برجسته ی بسیار ریز و یا به اندازه یک نخود فرنگی) در پلک (معمولا پلک فوقانی) تظاهر می یابد.
علت ایجاد شالازیون:
انسداد مجاری غدد میبومین(meibomain)(یکی از غدد تشکیل دهنده فیلم اشک) و التهاب این غدد که باعث تجمع مواد مترشح شده از آن میشود. علت پیدایش این عارضه عفونت باکتریایی نیست اما میتواند عفونی گردد.
علایم شالازیون:
1-معمولا بدون درد است. (روزهای نخست ممکن است دردناک باشد)
2-ممکن است پلک حساس به لمس باشد.
3-حساسیت به نور.
4-اشک ریزش.
5-یک برجستگی سفت، گرد و بی درد در وسط پلک (که با مرور زمان اندازه آن کوچکتر و یا بزرگتر میشود)
نکته:چنانچه اندازه شالازیون بزرگ باشد به خاطر فشاری که به قرنیه وارد میسازد ممکن است ایجاد آستیگماتیسم و تاری دید کند.
راه درمان شالازیون:
1-معمولا ظرف یکماه به خودی خود بهبود می یابد.
2-قرار دادن کمپرس گرم مشابه درمان گل مژه.
3-چنانچه اندازه شالازیون بزرگ باشد و در دید و زیبایی ایجاد مشکل کند، و یا پس از 6 هفته بهبود نیابد، شالازیون توسط پزشک با یک جراحی ی سرپایی تحت بی حسی موضعی برداشته میشود. (و یا ممکن است استروئید داخل ضایعه تزریق گردد)
بلفاریت(blepharitis): به التهاب گسترده و منتشر پلکها اطلاق میگردد. بلفاریت یک ضایعه ی مزمن پوستی محسوب میگردد.بلفاریت نیز به دو فرم قدامی وخلفی تقسیم بندی میگردد.
علایم بلفاریت:
1-چشم قرمز و پر اشک.
2-احساس وجود شن در چشم.
3-خارش پلک ها و سوزش چشمها.
4-پلک های قرمز و ملتهب.
5-حساسیت به نور.
6-اشک کف آلود.
7-پوسته های روغنی در ریشه مژه ها و یا روی پلک (گاه همراه با زخم).
8-ریختن مژه ها و یا رشد ناهنجار آنها (رویش در جهت غیر طبیعی)
9-پوسته پوسته شدن پوست اطراف چشم.
10-خروج ترشحات چرکی از ریشه ی مژه های از دست رفته.
11-چسبندگی پلک ها به یکدیگر هنگام برخاستن از خواب.
علل ایجاد بلفاریت:
1-شوره سر و یا ابروها (درماتیت سبورئیک).
2-عفونت باکتریایی (استافیلاکوک).
3-عملکرد ناهنجار غدد چربی در پلک.
4-آکنه روزاسه،اگزما،پسوریازیس.
5-واکنش آلرژیک.
6-عفونت با شپش.
7-مواجهه با دود و بخارات تحریک زا .
نکته: دو عامل چربی (اضافی) و میکروب (استافیلوکوک) در ایجاد بلفاریت نقش دارند.
نکته: بلفاریت ممکن است به گل مژه، شالازیون، خشکی چشم، اشک ریزش چشم، التهاب ملتحمه و یا صدمه به قرنیه منجر گردد.
درمان بلفاریت:
1-درمان عامل زمینه ای آن.
2-رعایت اصول بهداشتی (نحوه پیشگیری از گل مژه).
3-تجویز آنتی بیوتیک ها و استروئیدهای چشمی موضعی و یا سیستمیک.
4-شستشوی مرتب چشمها با شامپو بچه روزی، به ویژه قبل از خواب و صبح هنگام برخاستن از خواب.
نکته: بلفاریت را میتوان کنترل کرد اما نمیتوان آن را بطور کامل درمان کرد. این عارضه معمولا به کرات مجددا عود میکند.
نکته: تا بهبودی ی کامل گل مژه، شالازیون و بلفاریت از آرایش کردن چشمها و استفاده از لنزهای تماسی جدا خودداری کنید. پوست به عنوان عضوی حساس و آسیب پذیر، نقشی مهم در زیبایی انسان بر عهده دارد. با بالا رفتن سن، به تدریج پوست لطافت و انعطاف پذیری خود را از دست می دهد، اما همانطور که قبلاً هم گفته ایم، با رعایت نکاتی کوچک می توان از پیری و چرودگی زودرس پوست پیشگیری نمود.
در ادامه مطلب چهار نکته کوچک و ضروری برای جوان ماندن پوست به شما پیشنهاد می کنیم.
۱- ترک سیگار

پس از نور خورشید، سیگار از مهمترین مخربهای پوست محسوب می شود. سیگار کشیدن موجب آسیب رساندن به مویرگها و رگهای خونی شده و جریان خون را برای رساندن مواد مغذی به پوست کُند می کند.
بر اساس تحقیقات انجام شده افراد سیگاری پنج برابر بیشتر از بقیه افراد دچار چین و چروک زود هنگام می شوند.
تنها ۱۰ دقیقه مصرف سیگار، اکسیژن رسانی به پوست را یک ساعت به تاخیر می اندازد. این عوامل در درخشندگی و لطافت پوست تاثیر گذاشته و در نتیجه چروک های عمیق و تیره شدن پوست را به ارمغان می آورد.
۲- نوشیدن آب

برای داشتن پوستی لطیف و سالم، در طول روز آب بیاشامید؛ و نوشیدن آب را تنها به وعده های غذایی محدود نکنید. همچنین به یاد داشته باشید، نوشیدنی های الکلی باعث از بین رفتن آب بدن می گردند، پس یکی از بهترین راه ها برای پیشگیری از آسیب های پوستی، به حداقل رساندن مصرف این نوع نوشیدنی هاست.
۳- استراحت کافی

هنگام استراحت، بدن به بازسازی کلاژن و کراتین -که از پروتئین های ضروری برای سفت شدن پوست هستند- می پردازد. کمبود خواب باعث کدر شدن پوست می شود و همچنین تیرگی و تورم دور چشم را به همراه خواهد داشت. سعی کنید شب ها ۷ الی ۸ ساعت استراحت کنید.
۴- ماساژ
استرس زیاد می تواند باعث رنگ پریدگی شود. اگر تنفس عمیق و نوشیدن چای های گیاهی برای شما کارساز نشد، ماساژ را امتحان کنید.
ماساژ، گردش خون و عملکرد غدد لنفاوی را بهبود می بخشد و حذف مواد سمی و تحویل اکسیژن و مواد مغذی به پوست را سرعت می دهد. به یاد داشته باشید که بهترین زمان برای ماساژ، بعد از ظهر است.
1. هر پا شامل 250000 غدد تعریق میباشد
2. کفشها
بر خلاف صورت و دستها، پاهای ما اغلب در طول روز داخل کفشهایمان هستند. به همین علت، به پاها هوا نمیخورد، پس تعریق و گرما، داخل کفش را به یک منطقهی مستعد برای پرورش باکتری تبدیل میکند، باکتریهایی بسیار بد بو. این باکتریها روی پای شما، در جورابتان و در تمام کفشهای مورد علاقهی شما زندگی میکنند.
آیا تا بحال متوجه شدهاید که بعضیها تقریبا پاهایشان بو نمیدهد، در حالیکه بوی بد پای دیگران میتواند یک قناری را بکشد؟! دلیلش ساده است، بعضیها بیشتر عرق میکنند و شرایط را برای پرورش باکتریها فراهم میکنند (گرم و مرطوب). به هر صورت بوی پا، یکی از مزاحمتهای معمول در خانوادهها به حساب میآید.
راهحلهای طبیعی برای بوی پا و کفش
خیلی خب، حالا سوال این است که دربارهی پا و کفش بد بو چکار میتوانیم بکنیم؟ این یک سؤال محبوب در بین سازندگان کفش نیز هست، و ما هم چند راه حل طبیعی برایش داریم. خبر خوب این است که شما میتوانید این راهها را باهم ترکیب کرده تا بوی کفش و پاهایتان را تا جای ممکن زیر تحت کنترل در بیاورید.
پاهای تان را تمیز نگاه دارید
شستشوی روزانهی پاها با صابون برای خلاصی از باکتریها و بوی پا بسیار مؤثر است. همچنین فرو بردن پاها در وان نمک فرنگی نه تنها باکتریها را خواهد کشت، بلکه به آرام کردن عضلات نیز کمک خواهد کرد.
خود را خشک نگاه دارید
پیش از پوشیدن جوراب یا کفش مطمئن شوید که پاهایتان خشک است، مخصوصا اگر تازه از حمام آمدهاید. رطوبت بین انگشتان پا یکی از مقصران اصلی بوی پاست.
کفشی با تهویهی خوب بخرید
چرمهای طبیعی نسبت به پلاستیک، لاستیک یا چرمهای مصنوعی، قابلیت تنفس بیشتری دارند. حتی کفشهایی که با سوراخها یا مواد خاصی طراحی شدهاند تا قابل تنفس باشند، بهتر هم هستند.
به کفشهایتان استراحت دهید
اگر به کفشهایتان اجازه دهید تا 24 ساعت پس از اینکه آنها را پوشیدید، استراحت کنند، آنهابخوبی هوا خورده و اکثر باکتریهای بدش کشته خواهد شد.
جورابهای دافع رطوبت بپوشید
همه طرفدار این نیستند که بهمراه کفشان جوراب به پا کنند، اما جورابهایی که از الیاف دافع رطوبت ساخته شدهاند، عرق را از سطح پوست دور میکنند، پس میتواند تبخیر شود؛ البته به شرط اینکه کفش شما هم تهویه داشته باشد. پشم مرینوس، الفین، یا ترکیبات میکروفایبر جزو مواد دافع رطوبت خوب بحساب میآیند. همچنین بخاطر داشته باشید که بصورت منظم جورابهایتان را عوض کنید.
جوش شیرین
پاشیدن چند قاشق چایخوری جوش شیرین به داخل کفش تان، به آن کمک خواهد کرد تا در طول شب بویش کاهش پیدا کند. اسپری دئودورانتهایی که بر پایهی جوش شیرین هستند به پا یا درون کفش نیز خیلی مؤثر خواهد بود.
اسپری کردن سرکه
به میزان مساوی آب و سرکه را باهم مخلوط کنید و آنرا به درون کفشتان اسپری کنید تا باکتریها کشته شوند. سپس حداقل ۳۰ دقیقه قبل از اینکه کفشهایتان را بپوشید، صبر کنید تا خشک شود. توجه: این مخلوط میتواند رنگ بعضی از کفشها را از بین ببرد، پس محطاتانه و فقط درون کفشتان اسپری کنید.
بو را بپوشانید
اگرچه بنظر میرسد که این راه بیشتر مبارزه با علائم است تا رفع مشکل، اما بهرحال برخی اوقت افزودن یک بوی دلپذیر کافی خواهد بود. میتوانید از پوست مرکبات، ورقهای خشک کن، چای کیسهای، اسطوخودوس یا گیاهان دیگر استفاده نمایید. تنها کاری که باید بکنید این است که آنها را درون کفشتان، مخصوصا در نواحی پنجه قرار دهید و اجازه دهید تا در طول شب همانجا بمانند.
خیلی خب دوستان، حالا شما هر چیزی که تابحال دربارهی بوی کفش و پا نمیدانستید را در اختیار دارید. اگر شما هم راهحل های طبیعی برای رفع بوی پا و کفش میشناسید، خیلی دوست داریم آنرا بدانیم.